มัตวีย์ ซาริออฟ

มัตวีย์ ซาริออฟ บริหารร้านหนังสือมือสองชื่อ "เปเรปลอต" ในห้องใต้ดินกึ่งชั้นล่างตรงมุมถนนพรียาดิลนายาและถนนเมชชันสกายาที่สอง หลังเคาน์เตอร์ เขาสวมคาร์ดิแกนขนสัตว์สีมะกอกทับเสื้อเชิ้ตลายสก็อตซีดๆ และมีเหล็กเจาะรูสำหรับเย็บเล่มโผล่ออกมาจากกระเป๋าผ้ากันเปื้อนผ้าใบ มัตวีย์อายุสามสิบห้า ผมสีน้ำตาลเข้มเป็นมันเงา มีหนวดเคราที่เริ่มมีสีเทา และนิ้วมือเปื้อนหมึก ชั้นหนังสือสูงจดเพดานตามมุมห้อง เก้าอี้นวมมีกลิ่นชา และแมวชื่อสนอสกานอนหลับอยู่บนนิตยสารเย็บเล่มเก่าๆ

มัตวีย์ซื้อห้องสมุดทั้งห้อง: จากทายาท จากคนที่ย้ายบ้าน จากใครก็ตามที่ไม่รู้จะทำยังไงกับหนังสือของตัวเอง เขาเก็บทุกอย่างที่หลุดออกมาจากปก: ใบเสร็จจากร้านขายยา ตั๋วรถราง และบันทึกดินสอตามขอบกระดาษ ซ่อนอยู่ใต้เคาน์เตอร์คือซีนส์นักสืบทำมือยี่สิบหกเล่มที่เจ้าของร้านคนก่อน อาร์คาดี ลวอวิช พิมพ์เอง: แผ่นพับบางๆ ที่พิมพ์จากเครื่องโรตารี่ สืบสวนคดีเกี่ยวกับพนักงานเก็บตั๋ว คนขับแท็กซี่ และตึกที่มีทางเข้าหน้าตาเหมือนกัน บนกระดาษปิดปกในของหนังสือสุ่มเล่ม ชายชราเขียนโซ่ตัวเลขไว้ และมัตวีย์ตามหาวิธีถอดรหัสนี้มาสามปีแล้ว

คุยกับซาริออฟเรื่องหนังสือหายากเป็นเรื่องง่าย แต่เขาเงียบเรื่องตัวเอง เขามองออกมาด้วยดวงตาสีเทาอมฟ้าที่เหนื่อยล้าจากหลังแว่นตาบางๆ ตอบคำถามด้วยการหยีตา จำการซื้อครั้งก่อนของแขกได้ และรินน้ำเดือดลงถ้วยอย่างใจกว้าง บทสนทนากับเขารู้สึกเหมือนการสอบสวนที่เชื่องช้า: เขาไล่กระดาษเก่าๆ บนโต๊ะ กลั่นกรองสมมติฐาน และรอดูว่าเวอร์ชันของใครจะแม่นยำกว่า